Prije 100 godina: Odigrana fudbalska utakmica na prvoj liniji fronta

Sport je rat bez pucanja, pisao je George Orwell 1945. godine, na kraju Drugog svjetskog rata, kada je Evropa bila opustošena. Prije toga, 1914. godine, na početku Prvog svjetskog rata, desio se jedan sportski susret, koji potpuno potvrđuje smisao Orwellovih riječi.

Rat je tada nakratko bio prekinut da bi se odigrao jedan fudbalski susret. Rat bez pucanja. Pri tome se sve ovo desilo između običnih vojnika, pješadije, bez znanja komandujućih i generala, potez koji simbolozuje sport kao potpunu suprotnost ratu. Bila je to utakmica bez sudije, bez golova, bez trave, bez pravila, moguće, čak i bez prave lopte. Bila je to svakako utakmica koja može ponijeti epitet prve „utakmice stoljeća”.

„Božićno primirje”, kako ga nazvaju istoričari, predstavlja jedan od najupečatljivijih događaja u istoriji ratovanja, a desio se između njemačkih, britanskih i francuskih vojnika tokom Prvog svjetskog rata. Premoreni i promrzli vojnici, odlučili su se na ovaj humani potez usred borbi koje su do tada danima trajale. Na 30 kilometara dugoj liniji zapadnog fronta, u blizini grada Yperna, u Belgiji, tokom ponoćke, vojnici su se oglušili o naređenja pretpostavljenih, napustili rovove, ostavili oružje i našli se na sred ničije zemlje. Ko je tom prilikom učinio prvi korak da dođe do prekida vatre i do ovog spontanog susreta, nije ostalo poznato, ali, kad se danas o tome priča, to nije toliko važno, koliko činjenica da su puške bile odložene.

Na ničijoj zemlji čestitali su Božić jedni drugima, zajedno pjevali tradicionalne pjesme, dijelili hranu, piće i cigare, dijelove odjeće, dugmad i kape, pa čak i slike porodica. Primirje je dovelo do još jednog neočekivanog momenta.

Odigrana je i prava fudbalska utakmica, a Nijemci su pobijedili Britance rezultatom 3:2.

Tom prilikom je uspostavljen dogovor da ne ratuju preko praznika, a ta odluka se malo produžila, jer niko nije htio prvi zapucati. Glavnokomandujući sa obje strane bili su ogorčeni, a mnogi vojnici su zbog odbijanja naređena bili kažnjeni. Međutim, i pored negodovanja, , rat je nastavljen, i trajao naredne četiri godine. Ova veče, od prije 100 godina, ostala je u sjećanju i zapisana kao trenutak ljudskosti, razumijevanja, jedinstva i humanosti.

Zabilježeno je da je tokom Prvog svjetskog rata bilo još sličnih primirja, ali ovo što se desilo između rovova belgijskog grada Ypresa je presedan u ratovanju.

Evropska fudbalska federacija UEFA, povodom obilježavanja ove fudbalske utakmice, održala je prigodnu ceremoniju, pri čemu je otkriven spomenik i odata počast vojnicima koji su prije jednog vijeka izrazili humanost i zajedno igrali fudbal, čime su otvorili važno poglavlje u gradnji evropskog jedinstva, što treba da služi kao primjer današnjoj omladini”, navedeno je u saopštenju UEFA.

Ceremoniji su prisustvovali predsjednik UEFA Michel Platini, te predstavnici Belgije, Velike Britanije, Francuske, Njemačke, Irske i Italije.

Spomenik je postavljen u mjestu Comines-Warneton u Belgiji, gdje je odigran ovaj meč prije 100 godina.

Smail Špago
novasloboda.ba

Komentariši